15 sierpnia – święto Matki Boskiej Zielnej

 

Dziś obchodzimy święto Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, w polskiej tradycji zwane też świętem Matki Boskiej Zielnej – patronki płodów ziemi: zbóż, owoców, warzyw, ziół i kwiatów. Genezy tego święta należy dopatrywać się jeszcze w czasach słowiańskich, zanim na ziemie polskie przybyło chrześcijaństwo. Składali oni w tym czasie ofiary z pierwocin bóstwom agrarnym. W Kościele katolickim pierwsze obchody święta Matki Boskiej Zielnej datuje się na V wiek. W różnych częściach Europy, różnie nazywa się to święto: w Czechach jest to święto Matki Boskiej Korzennej, w Bawarii i Nadrenii (południowe Niemcy) – Matka Boska Kwietna, a w Estonii – Matka Boska Żytnia.

Historia o śmierci i wniebowzięciu Maryi ma swoje odbicie w apokryfach, w których przekazywana jest w barwny sposób. W jednej z opowieści znajdziemy odpowiedź na pytanie, dlaczego święto to nazywane jest Matki Boskiej Zielnej. Jak głosi przekaz po śmierci Najświętszej Marii Panny apostołowie trzeciego dnia w jej grobie nie znaleźli ciała, tylko same zioła i kwiaty. I dlatego w dniu Matki Boskiej Zielnej, patronki ziemi i roślinności, w podziękowaniu za płody ziemi i za Jej opiekę, święcono niemal wszystko co w tym czasie kwitnie i owocuje.

W tym dniu w kościołach święci się płody ziemi, a przede wszystkim dojrzałe zboża, zioła, kwiaty, a także warzywa i owoce, uformowane w bukiet. Wiązankę, w zależności od regionu, nazywa się zielem, ograbką, rózgą, kępką, albo po prostu bukietem. Według starej tradycji, w bukiet do poświęcenia w tym dniu wiązano 7 lub 77 różnych ziół i zbóż, później także kwiatów. Siódemka już w Starym Testamencie była symbolem doskonałości. Obecnie skład bukietu jest nieco uboższy, zawiera głównie zboża, zioła i kwiaty i ma bardziej symboliczny wymiar.

Na dawnej wsi, poświęcone zioła były przechowywane w chatach pod sufitem, na oknie lub za obrazami – zwłaszcza świętymi. Wierzono w ich lecznicze i ochronne właściwości. Dodawano je do herbat lub używano do przygotowywania leczniczych wywarów dla chorych ludzi i zwierząt. Wierzono, że poświęcone bukiety mogą wyleczyć nawet z gruźlicy i ochronić przed epidemiami groźnych chorób zakaźnych.

Najczęściej zioła stosowano razem, bez względu na to, jakie gatunki się w nich znajdowały, bez względu na rodzaj choroby – ważne było to, że zostały poświęcone w dniu Matki Boskiej Zielnej. Zdarzało się jednak, że poszczególne rośliny z bukietu miały swoje konkretne przeznaczenie, np.: marchew przy żółtaczce, jabłka przy bólach zębów i gardła, główki kapusty stosowano w weterynarii, mak na bezsenność. Święcenie ziół ma podkreślać, że człowiekowi potrzebna jest ozdrowieńcza moc natury. Zioła od zarania dziejów towarzyszą człowiekowi i nawet dziś wiele osób powraca do natury i stosuje je obok lub zamiast współczesnych leków. Ziołolecznictwo staje się coraz bardziej popularne, na nowo odkrywamy starą wiedzę o dobrodziejstwach różnych ziół. „W cebuli jest więcej lekarstwa niż w aptece” – głosi stara mądrość życiowa. Może jest w tym trochę przesady, ale bez wątpienia w przyrodzie znajduje się wiele substancji korzystnych dla zdrowia. Potwierdzają to badania naukowe, a wiele zastosowań ziół jest dopiero do odkrycia.

Zapraszamy na Msze święte w porządku niedzielnym i błogosławieństwo ziół i kwiatów!